چرا ورزش عصرگاهی بهترین استراتژی برای پیشگیری از افسردگی و زوال حافظه در سالمندان دیابتی است؟, جمعیت سالمندان در ایران و جهان به سرعت در حال افزایش است و پیشبینیها حاکی از آن است که تا سال ۱۴۱۵ حدود ۱۱ درصد جمعیت کشور را افراد بالای ۶۵ سال تشکیل خواهند داد. با ورود به سالهای پیری، چالشهایی نظیر افسردگی، کاهش حافظه، تنهایی و بیماریهای مزمن مانند دیابت، کیفیت زندگی را به شدت تحت تأثیر قرار میدهند.
تحقیق دانشگاه اردکان مقایسه زمانبندی ورزش بر سالمندان دیابتی تیم پژوهشی دانشگاه اردکان با همکاری دانشگاههای علوم پزشکی شهید صدوقی یزد و شهرکرد، مطالعهای نیمهآزمایشی را بر روی ۴۵ زن سالمند ۵۵ تا ۶۵ ساله عضو انجمن دیابت شهرکرد انجام دادند. شرکتکنندگان به سه گروه ورزش صبحگاهی، عصرگاهی و شاهد تقسیم شدند و به مدت سه ماه، سه جلسه در هفته پیادهروی با شدت متوسط انجام دادند.
نتایج با استفاده از پرسشنامه افسردگی و آزمونهای شناختی ارزیابی شد. برتری ورزش عصرگاهی بر صبحگاهی در بهبود حال روانی و عملکرد ذهنی هر دو گروه ورزشی بهبود قابلتوجهی در کاهش افسردگی و افزایش حافظه و تمرکز نشان دادند، اما گروه عصرگاهی نتایج بهتری کسب کرد.
بیشینه میشود. این عوامل همزمان سلامت روانی و شناختی را تقویت میکنند.
مزایای جانبی و ایمنی ورزش در ساعات بعدازظهر برخلاف باور رایج، ورزش عصرگاهی نه تنها خواب را مختل نمیکند، بلکه میتواند کیفیت آن را بهبود بخشد. عضلات در این ساعت کاملاً گرم و آمادهبهکار هستند، بنابراین خطر آسیبهای ورزشی به شدت کاهش مییابد. علاوه بر برونریزیهای فیزیولوژیک، ورزش منظم زمینهسازی برای تعاملات اجتماعی میشود، حس تنهایی را فروکشیده و امید به زندگی را در سالمندان تقویت میکند.
راهکار کمهزینه و پیشگیرانه برای سیستم بهداشت و خانوادهها با توجه به هزینههای سنگین درمان افسردگی، دیابت و زوال عقل، ترویج ورزش عصرگاهی به عنوان یک مداخله غیردارویی، ساده و کمهزینه، میتواند بار مالی بر روی سیستم درمان و خانوادهها را به شدت کاهش دهد.
یافتههای این پژوهش که در فصلنامه روانشناسی پیری دانشگاه رازی منتشر شده، میتواند راهنمای برنامهریزان سلامت عمومی، مراکز مراقبت سالمندان و خانوادهها برای طراحی برنامههای پیشگیرانه موثر باشد.
