آب در ابرهای زهره کشف شگفتانگیز ناسا که نظریههای ۵۰ ساله را رد کرد, تحلیل مجدد دادههای پایونیر زهره؛ ابری از آب نه اسید سولفوریک دانشمندان ناسا با بازبینی دادههای یک مأموریت پنجاهساله، به نتیجهای شگفتانگیز رسیدهاند برخلاف باور رایج، ابرهای سیاره زهره عمدتاً از آب تشکیل شدهاند، نه از اسید سولفوریک خالص. این کشف نوین، بحثهای علمی درباره امکان حیات در لایههای جوی زهره را با قدرت بیشتری به چالش کشیده است.
چگونه دادههای فراموششده حیات یافتند؟ محققان آمریکایی در مطالعهای تازه، به سراغ اطلاعات آرشیو شده مأموریت پایونیر زهره در دهه ۱۹۷۰ رفتند. این دادهها که سالها روی میکروفیلمهای انبار ناسا غبار خورده بودند، با تلاش تیم تحقیقاتی استخراج، دیجیتالی و تحلیل مجدد شدند.
راز مسدود شدن ابزار کاوشگر در سالهای ۱۹۷۰، دانشمندان فکر میکردند یکی از ابزارهای کاوشگر در عبور از ابرها دچار عیب فنی شده است. اما تیم جدید فرضیهای متفاوت ارائه داد مسدودگی ناشی از تصادف نبود، بلکه ناشی از تجمع ذرات معلق ابر (آئروسلها) بر روی سنسور بود. با پیشروی کاوشگر به لایههای داغتر اتمسفر، این مواد به تدریج ذوب و آزاد شدند و امکان شناسایی دقیق ترکیبات را فراهم آوردند.
ترکیب واقعی ابرهای زهره؛ غلبه آب بر اسید نتایج تحلیل گازهای آزادشده، با نظریههای پنجاهساله در تضاد کامل است. حدود ۶۲ درصد از مواد آئروسلهای ابرها، آب است.
همچنین همزمان با شناسایی دیاکسید گوگرد و یونهای آهن، وجود سولفات آهن به میزان ۱۶ درصد تأیید گردید. تأثیر بر جستجوی حیات فرازمینی این یافتن برای اخترزیستشناسی نقطه عطفی است. یکی از اصلیترین استدلالهای رد حیات در ابرهای زهره، کمبود شدید آب بود. اکنون اثبات فراوانی آب — حتی در محیطی بسیار اسیدی — به عنوان یک حلال حیاتی، احتمال وجود حیات میکروبی سازگار با شرایط سخت (اکسترموفیل) را تقویت میکند.
اگرچه این محیط برای حیات زمینی نامناسب است، اما درهای جدیدی برای درک حیات در شرایط فرازمینی باز کرده است. نتایج کامل این پژوهش در ژورنال معتبر منتشر شده است.